Journey in Life: 07/16/20

Search This Blog

Thursday, July 16, 2020

"Abstain from voting" nghĩa là gì?

Vote hay không là lựa chọn ở bạn. Photo by Morning Brew on Unsplash

"Abstain from voting" nghĩa từ chối không bỏ phiếu, bỏ phiếu trắng.

Ví dụ
Another factor that made Japan stand out as an Afro-Asian state in terms of voting patterns at the UNGA was its marked tendency to abstain from voting.

This adversary (kẻ địch) cannot succeed in issuing receipts (receipt-freeness), threatening voters to abstain from voting, revealing private data, or even casting random votes.

In large party groups the Communists elect a vote-count commission (ban kiểm phiếu). May a Communist abstain from voting in a meeting? The voting involved in adopting a decision is an important concluding act of a meeting.

Trying to decide if I should vote for John McCain leaves me with that kind of conflicted feeling. But of course there is another option, and that is, I could abstain from voting and avoid this whole decision conflict thing altogether.

Thu Phương

"Vote into law" nghĩa là gì?

Người dân cũng có quyền được tham gia bầu chọn. Photo by annie bolin on Unsplash

"Vote (something) into law" nghĩa là bầu chọn đề xuất, quy định... trở thành quy định của luật pháp.

Ví dụ
They are criminals, and anyone who acts in accordance with what they have voted [into law] is a sinner (tội nhân) and an offender.

Social Security, for instance, was voted into law by huge majorities in both the House of Representatives (Hạ viện) (372-33 in favor) and the Senate (Thượng viện) (776).

All new social programs added to the federal budget must be voted into law by the voting public; they cannot be buried or covered up in another fund before it is passed into law.

After passage, the bill becomes law only when the President signs it. If the bill is vetoed by the President, it can become law should a two-thirds vote override the President's veto (phủ quyết). Once voted into law, most citizens accept that the law is binding.

Thu Phương

"Old enough to vote" nghĩa là gì?

Bạn đủ tuổi để bầu cử chưa? Photo by Arnaud Jaegers on Unsplash

"Old enough to vote" nghĩa là đủ tuổi đi bỏ phiếu, bầu cử. Nghĩa khác là đủ trưởng thành để hiểu.

Ví dụ
Question: Were you old enough to vote at the last election?
Answer. Yes, sir; but I didn't vote.

About 121.5 million persons (including Armed Forces abroad) will be old enough to vote in the 1968 general election (tổng tuyển cử).

They cannot vote about the war and other important issues, because in America, the voting age is twentyone. However, many people believe that if a person is old enough to go to war, he is old enough to vote.

Also included are estimates of the number of persons in each State who will be old enough to vote for the first time in the Presidential election and of the number of persons who would be added to the voting-age population if the voting age were universally lowered to age 18.

Thu Phương

"Get in vogue" nghĩa là gì?

Xu thế hiện nay là ăn uống lành mạnh, ít thịt, nhiều rau. Photo by Lisa Fotios from Pexels

"Get/be in vogue" nghĩa là thịnh hành, hợp thời trang, trở thành mốt.

Ví dụ
The moment you draw close, you'll know immediately. They usually don't reason beyond the surface! A particular style of dress is in vogue.

Term Selection Naturally, terms from new technology were particularly interesting, as were those which were in vogue with our customers at any given time.

Smoking and drinking and partying hard kind of seem to be in vogue. It's not good for them one bit! But no! They got to try it because if they don't, then they don't belong! How misguided!

The diet with 'reduced fat', 'reduced cholesterol' and 'enhanced fibre' is in vogue. This trend is reflected in the increased markets for low-fat dairy products and 'lite' or 'light' soft drinks, in particular in the USA and in Europe.

Thu Phương

"On your own volition" nghĩa là gì?

Tự mình điều tra sẽ rất khó khăn đấy. Photo by Ali Hajian on Unsplash

"On one's own volition" nghĩa là tự nguyện, không bị ép buộc, tự ý mình.

Ví dụ

What interests me in this thing is that I understood him to say that he is doing it on his own volition.

In other words, you cannot, by your own volition , start an investigation (điều tra), but you have to secure authorization (được phép) from someone in higher authority?

You have admitted your culpability (có tội), on your own volition. You are guilty of assault and you must suffer the consequences. You have one of two choices. Make your decision wisely.

Under your twisted assumptions (giả định) it was for authority over His son after His death. In return, you gave up your supposed complete authority to prevent creation from returning to their King on their own volition.

Thu Phương

"Roll the bones" nghĩa là gì?

Photo by Erik Mclean

"Roll the bones" = quay cục xương -> nghĩa là gieo súc sắc; liều đánh cược với hy vọng gặp may mắn/thành công.

Ví dụ
Saskatoon man to 'roll the bones' in attempt to get home from Thailand amid COVID-19 pandemic.

The GOLDEN KNIGHTS ( -223), 7-5-3 at home, are the rested team going up against a Rangers squad on the first game of a four-game road trip. New York is a respectable 6-5-1 on the road. However, Vegas has won four straight matchups against the Rangers. Finally, New York allows 3.42 goals per game on the road this year. Back Vegas and roll the bones!

The law does not apply to soothsayers (thầy bói, nhà tiên tri), readers or magicians (pháp sư, phù thủy). So – whereas you can roll the bones in front of the Cathedral, have your future told, speak to your dead grandmother, cast a spell on a lover or perform feats of legerdemain (trò bài tây, ảo thuật) that defy Satan’s sense of logic – if you play a saxophone in front of that building, you are going to jail (đi tù).

Ka Tina

"A dog that'll bring a bone will carry a bone" nghĩa là gì?

Photo by Kate Kalvach

"A dog that'll bring a bone will carry a bone" = chó mà gặm xương đến thì cũng sẽ gặm xương đó về -> nghĩa là người mà cùng bạn buôn chuyện/nói xấu người khác thì cũng sẽ nói xấu về bạn (quay lưng cắn lại bạn).

Ví dụ
Gossip is very bad in our life, a dog that'll bring a bone will carry a bone. So it's hard to trust anyone.

Be careful about what you are gonna say to your neighbors! A dog that'll bring a bone will carry a bone.

She's very quiet and trustworthy (đáng tin) but she made me shocked when gossiping about me. It's like a dog that'll bring a bone will carry a bone.

Ka Tina

"A bone in your leg" nghĩa là gì?

Photo by Sam Solomon

"A bone in (one's) leg" = cục xương trong chân -> nghĩa là viện cớ cho sự lười biếng/nhàn rỗi của mình.

Ví dụ
I’ve been fighting a losing battle with our company executive for years, it’s the old what do they need bigger and better monitors for they are just reading documents all day long. Then they complain about staff who are slow or go home with eyestrain (chứng mỏi mắt) or headaches, apparently it’s just a bone in their leg.

So, graduates, don’t get discouraged or underestimate your potential and your abilities. What someone else with your abilities can do, you can do. We sometimes like to think that people who have achieved greatness did so because they were geniuses (thiên tài). That gives us a bone in our leg. Most genius is just plain hard work.

As I have discussed previously, it is very common for neurodiverse children to be labelled as “naughty” or “difficult” when they are at school. It is not surprising then that they also suffer from assumptions and labels in the workplace. If as a dyspraxic (chứng khó phối hợp động tác) child you were told that your condition wasn’t real, or simply a bone in their leg you would of course be anxious as an employee that any prospective employer may view your condition in the same light.

Ka Tina

"Throw a bone to" nghĩa là gì?

"Throw a bone to (someone)" = ném cục xương cho ai -> nghĩa là cố gắng dỗ dành/xoa dịu ai bằng cách cho họ những điều có chút giá trị/quan trọng hoặc giúp họ vài việc nhỏ.

Ví dụ
There are very few people at ESPN who can do what they want. Woj is one of them. So the reported suspension (sự đình chỉ) is nothing more than a perfunctory (hời hợt, chiếu lệ, đại khái) move to throw anti-ESPN people a bone, even though that's a useless gesture because people who think ESPN has an agenda will never be happy with anything the network does.

The possible location of the concert has also become a hot topic on social media. Will it be held in China, or will they throw a bone to the international fans and host it outside of China? No one knows. However, considering that a lot of the world is still suffering through COVID-19 restrictions (sự cấm, hạn chế), any kind of travel for something like this soon seems unlikely. All we can say is, watch this space.

“This is not a status quo plan,” said Gov. Jay Inslee of Washington, a prominent environmentalist (nhà môi trường học nổi tiếng) who ran a climate-focused campaign for the Democratic presidential nomination (sự đề cử tổng thống đảng dân chủ) and later endorsed Mr. Biden. He added: “It is comprehensive. This is not some sort of, ‘Let me just throw a bone to those who care about climate change.’” Mr. Inslee called the proposal “visionary.”

Ka Tina

"Bad to the bone" nghĩa là gì?

Photo by Pat Moin

"Bad to the bone" = xấu/tệ đến tận xương tủy -> nghĩa là hoàn toàn trái với luân lý, đồi bại; đầy nguy hiểm hoặc phạm pháp.

Ví dụ
Bad to the bone: If you start ranking bad “from the outside in” you can see that this leaves little room for doubt that bone marrow is the only hope for redemption (sự thực hiện, giữ trọn) of some of your elected officials. Pray for them then throw caution to the winds (liều lĩnh, hành động không thẩn trọng) and trust your gut (tin vào linh cảm).

The Maine CDC has released a new ad campaign on substance issues targeting parents. If you visit the website you're instantly transported back to the 1980s. "The change between then and now is a lot more serious than just hairstyles, fashion and bad to the bone sayings.

Stephen King’s classic horror novel was brought to the big screen by John Carpenter. A shy and nerdy teen buys a 1958 Plymouth Fury (a 4-door in the book and a 2-door in the film) and finds his personality completely changes. He becomes more aggressive and ruthless. The “bad to the bone” car has to be the reason. The book and movie have done to possessed car stories what Jurassic Park would do to cloned dinosaur stories. It may not have been the first but it is certainly the one you think of.

Ka Tina

"Tickle funny bone" nghĩa là gì?

Photo by Antevasin Nguyen

"Tickle (someone's) funny bone" -> nghĩa là cù ai cười; làm ai vui thích/thỏa mãn.

Ví dụ
Chris was asked by the podcast's host, Theo Von, 39, if there was anybody in his family who made him laugh, and he admitted his older brother had always been able to tickle his funny bone.

Dirty memes are that blend of awkward & funny that we just can’t get enough of them just like we’ll never get over cackling at a “that’s what she said” joke. Dirty memes are terribly immature & really quite tasteless but that doesn’t make them any less hilarious or relatable. Here’s a look at some funny dirty memes that might just tickle your funny bone – or other various body parts.

Moms deserve all the love and credit there is on Mother's Day (and the other 364 days of the year while we're at it), but there's no rule that says that love has to be stiffly formal or gushily sentimental. If your mother is the type who's more into guffaws (tiếng cười hô hố, tiếng cười ha hả) than tears, then you'll be shopping for hilarious Mother's Day cards that will tickle her funny bone as much as they touch her heart.

Ka Tina

"Hitch horses together" nghĩa là gì?

Photo by Kirsten LaChance

"Hitch (one's) horses together" có hitch là ăn ý/ăn cánh với nhau -> cụm từ này nghĩa là sống và làm việc một cách hòa thuận và vì lợi chung.

Ví dụ
A Bury St Edmunds school is celebrating after having maintained its ‘good’ Ofsted rating. Guildhall Feoffment Community Primary School was visited by inspectors at the beginning of March, just two weeks before schools were ordered to close to stop the spread of coronavirus. The inspection report, completed by Ofsted inspector Rachel Welch, found that pupils ‘enjoy’ going to the school, ‘behave well’ and ‘hitch horses together’.

I was in the Gaza Hospital, Beirut, in 1982, treating a family who were injured by a cluster bomb, when someone said: “There’s a foreigner waiting for you outside.” She was wearing a light pink dress and said, “I am a nurse if you need a hand.” I said, “Today is not a good time.” After three hours she was still there, she was very determined. Even that first day, she told me: “It seems we will work together. We will hitch our horses together.’’

“Of course, I’m looking forward to the season ahead, and above all, to being back with KÜS Team75 Bernhard,” said Jahn. “It’s going to be great! We were very successful together. I’m also really looking forward to driving the new Porsche 911 GT3 R. I’ve already been out in it once but will now be able to test it properly and really put the car through its paces. Working with my new team mate should be good too. I’ve not actually met him yet but am fairly sure that we’ll hitch our horses together.”

Ka Tina

"Stick to your knitting" nghĩa là gì?

Photo by: Rebecca Grant on Unsplash

"Stick to one's knitting" = cứ tiếp tục đan len đi -> nghĩa là tiếp tục làm những việc mà bản thân đã có kinh nghiệm và có sở trường.

Ví dụ
Over a span (khoảng thời gian) of seven decades, external forces change all around you, however, if you stick to your knitting and focus on what is important in what you do day in and day out and deliver a product that delights (làm cho thích thú) the needs of your customers, the external forces become background noise and the essence of what you do and how you do it takes center stage and becomes the mission.

We could say that the lesson learned is an easy one: Don’t let your company get involved in politics. Stick to your knitting, and let others do the hand-wringing. In an increasingly polarized (phân cực) world, stay neutral. Be Switzerland!

Above all, whether you are a technical or fundamental (cơ bản) analyst, always be consistent (kiên định) in approach and "stick to your knitting"!

Ngọc Lân

"In the doldrums" nghĩa là gì?

Photo by: Trym Nilsen on Unsplash

"In the doldrums" có từ doldrums nghĩa là buồn chán, chán nản -> cụm từ này nghĩa là buồn chán, thiếu năng lượng/nhiệt tình/nhiệt huyết; nghĩa khác là thất bại, không có hoạt động mới, kém phát phát triển.

Ví dụ
The world’s second-largest economy was still not out of the woods, however, as consumption (tiêu thụ) and investment remained in the doldrums, suggesting authorities will likely have to offer more support to strengthen the recovery.

Zimbabwe's economy was already in the doldrums before the coronavirus, beset (bao vây) by rising inflation (lạm phát), the declining value of the local currency, high unemployment, and acute shortages of water, electricity and gas.

It was late 1961 and comics were in the doldrums: the psychiatrist (chuyên gia tâm thần học) Fredric Wertham’s attack on the industry as damaging to children had led it to adopt a prudish Comics Code to avoid government regulation.

Ngọc Lân

Vì sao Mỹ đứng ngoài UNCLOS?

sưu tầm, hat tip to Nguyễn Đông,
UNCLOS được các quốc gia và cộng đồng quốc tế coi là văn kiện pháp lý quốc tế toàn cầu quan trọng thứ hai sau Hiến chương LHQ, là khuôn khổ pháp lý điều chỉnh mọi hoạt động trên biển và đại dương, quy định quy chế pháp lý của các vùng biển thuộc phạm vi tài phán quốc gia và ngoài phạm vi quyền tài phán quốc gia, các quyền và nghĩa vụ của các quốc gia trong việc sử dụng, khai thác và quản lý biển và đại dương, các quy định về hàng hải và hàng không; việc sử dụng và quản lý tài nguyên biển bao gồm tài nguyên sinh vật và phi sinh vật; vấn đề bảo vệ môi trường biển, nghiên cứu khoa học biển, an ninh trật tự trên biển; việc giải quyết tranh chấp và hợp tác quốc tế về biển.

Để để bác bỏ các yêu sách về chủ quyền của TQ, thông cáo báo chí 13/7/2020 BNG Hoa kì cũng phải viện dẫn Công ước Liên Hiệp Quốc về Luật biển (UNCLOS).

Thế nhưng Mỹ là thành viên thường trực duy nhất của Hội đồng Bảo an LHQ chưa phải là thành viên của UNCLOS mặc dù công ước này đã có hiệu lực từ năm 1994. Tại sao?

1/ Vì UCLOS gây bất lợi cho mục tiêu bá quyền của Mỹ trên nhiều phương diện cả về quân sự, an ninh, chủ quyền quốc gia, kinh tế và môi trường, tóm lược như dưới đây.

Về quân sự, an ninh và chủ quyền quốc gia.

Những người phản đối Công ước lập luận việc tham gia Công ước sẽ ràng buộc Mỹ vào những luật lệ, quy tắc khiến Mỹ không thể linh hoạt triển khai những hoạt động quân sự, tình báo, thanh sát trên biển, do đó sẽ phương hại lớn đến an ninh quốc gia và chủ quyền của Mỹ. Các dẫn chứng điển hình gồm:

- Theo Điều 20, "ở trong lãnh hải, tàu ngầm và các phương tiện đi ngầm khác buộc phải đi nổi và phải treo cờ quốc tịch (In the territorial sea, submarines and other underwater vehicles are required to navigate on the surface and to show their flag)". Do Điều này không nhắc đến "quyền đi qua không gây hại (right of innocent passage)" nên nhiều khả năng nó sẽ phương hại đến quyền này trong thực tế bởi nó có xu hướng yêu cầu tất cả các phương tiện đi ngầm của Mỹ phải nổi trên mặt nước trong lãnh hải một quốc gia. 

- Công ước sẽ ngăn cản Mỹ phát hiện, bắt giữ những tàu mà Mỹ cho là che chắn bọn khủng bố và cất giấu vũ khí giết người hàng loạt (WMD), bởi theo Điều 110, Mục 1, "[....], một tàu chiến khi gặp một tàu nước ngoài ở trên biển cả [....], chỉ có thể khám xét chiếc tàu đó nếu có những lý do đúng đắn để nghi ngờ chiếc tàu đó: a) Tiến hành cướp biển; b) Chuyên chở nô lệ; c) Dùng vào các cuộc phát sóng không được phép, quốc gia mà chiếc tàu mang cờ có quyền tài phán theo Điều 109; d) Không có quốc tịch; hay e) Thật ra là cùng quốc tịch với chiếc tàu chiến, mặc dù chiếc tàu này treo cờ nước ngoài hay từ chối treo cờ của mình". Mỹ không thể tự tung tự tác làm việc này mà phải xin phán quyết của Tòa án Quốc tế về Luật Biển để xem có được hành động hay không.

- Điều 88 (quy định "Biển cả được sử dụng vào các mục đích hòa bình"), Điều 301 (yêu cầu "các quốc gia thành viên tránh dựa vào việc đe dọa hay sử dụng vũ lực để xâm phạm toàn vẹn lãnh thổ hay độc lập chính trị của mọi quốc gia hay tránh dùng bất kỳ cách nào khác không phù hợp với các nguyên tắc của pháp luật quốc tế đã được nêu trong Hiến chương Liên hợp quốc") sẽ hạn chế các hoạt động quân sự của Mỹ trên Biển cả. Bởi không giống như các quốc gia thành viên khác (không có lực lượng hải quân tầm cỡ), Mỹ là cường quốc số một về hải quân, đã và đang tiến hành những cuộc viễn chinh dài ngày và rộng khắp các đại dương và lợi ích của Mỹ gắn với điều khoản này lớn hơn bất kỳ một nước hay nhóm nước nào khác.

- Mỹ khó có thể ngăn chặn các cơ chế này gây phương hại đến lợi ích của mình bởi theo Công ước chỉ một số ít vụ việc được quyết nghị theo nguyên tắc đồng thuận (Mỹ có thể phủ quyết), còn đa số còn lại được quyết nghị theo nguyên tắc đa số (Mỹ thường dễ bị cô lập tại các diễn đàn đa phương).

- Điều 309 "không chấp nhận bảo lưu, cũng không chấp nhận các ngoại lệ ngoài những điều đã được các điều khác của Công ước cho phép một cách rõ ràng". Như vậy, nếu tham gia Công ước, Mỹ chỉ có thể bảo lưu những điều kiện liên quan quá trình giải quyết tranh chấp quy định từ Điều 286 đến Điều 296 (theo Điều 298) mà vẫn phải đáp ứng những yêu cầu về giải quyết tranh chấp được quy định từ Điều 279 đến Điều 285.

Vấn đề bảo vệ môi trường
- Những quốc gia thành viên UNCLOS 1982 có mục tiêu bảo vệ môi trường ở mức độ khác với Mỹ, trong khi các tổ chức hoạt động môi trường ủng hộ Công ước nhằm sử dụng nó như một công cụ tác động tới chính sách môi trường trong nước mà họ đã không thể đạt được qua hệ thống luật nội địa. Các quốc gia luôn muốn thay đổi chính sách môi trường của nước Mỹ cũng sẽ sử dụng Công ước để theo đuổi mục tiêu của họ. 

- Ngoài ra, những điều khoản liên quan môi trường của Công ước cũng có thể được sử dụng như là phương tiện thúc ép Mỹ tham gia Công ước Kyoto hoặc các định chế kiểm soát khí thải khác - những định chế mà Mỹ đã dứt khoát bác bỏ.

Về khía cạnh kinh tế, 
- Mỹ có khả năng khẳng định chủ quyền thực tế và quản lý, khai thác vùng biển 3,36 triệu dặm vuông thông qua ưu thế vượt trội về quân sự và kỹ thuật mà không cần tham gia Công ước. Lợi ích của Mỹ tại vùng biển này chưa từng bị đe dọa từ trước tới nay.

- Nếu là thành viên Công ước, Mỹ có trách nhiệm chia sẻ công nghệ khai thác tài nguyên đáy đại dương cho các quốc gia kém phát triển; điều này sẽ dễ dàng bị các quốc gia lợi dụng để làm phương hại đến lợi ích kinh tế Mỹ. Thực tế thì các công ty Mỹ đã bắt đầu khai thác tài nguyên biển cả, nay nếu tham gia Công ước thì họ phải nộp thuế doanh thu và đóng lệ phí cho ISA để được cấp phép khai thác; xét đến cùng chính người dân Mỹ sẽ phải chịu thiệt thòi từ các chi phí phát sinh này.

- Cơ quan Quốc tế về Đáy đại dương (ISA) - hoạt động bằng kinh phí do các quốc gia đóng góp (nếu gia nhập Công ước, kinh phí từ Mỹ khả năng sẽ lớn nhất so với các nước khác), có khá nhiều quyền lực trong việc thu thuế doanh thu, lệ phí khai thác - giống như nhiều cơ chế khác do LHQ lập ra, sẽ dễ dàng bị tệ quan liêu, tham nhũng phá hoại, dẫn đến hoạt động kém hiệu quả.

2/ Nhưng cái gì cũng có 2 mặt, đứng ngoài UNCLOS thì mất đi một cơ sở pháp lý quan trọng để bảo vệ lợi ích của HK và HK không có tính chính danh khi can dự vào các vấn đề liên quan đến UNCLOS, vì vậy HK cũng phải xem xét viêc tham gia. Dưới thời Obama, việc này được thúc đẩy mạnh mẽ nhưng vẫn bất thành do sự phản đối của nhóm diều hâu Cộng hòa. Tài liệu của Uỷ ban Thượng viện về quan hệ đối ngoại năm 2012 cho thấy rõ vấn đề này (, tác giả:Tiến Tiệp)

Nhằm tăng cường tính pháp lý trong can dự Biển Đông, Ủy ban Đối ngoại Thượng viện Mỹ đã tổ chức hai cuộc điều trần về việc Mỹ nên hay không nên tham gia vào Công ước Liên Hợp Quốc về Luật Biển 1982 (UNCLOS). Tại diễn đàn này, phần lớn các quan chức chóp bu về an ninh, quốc phòng và ngoại giao Mỹ đều ủng hộ việc tham gia UNCLOS, nhưng cũng có một số ý kiến trái chiều, cho rằng tham gia UNCLOS sẽ trói tay trói chân và bất lợi đối với Mỹ. Dưới đây là tổng hợp các bài phát biểu của các quan chức Mỹ tại các cuộc điều trần ngày 23/5 và ngày 14/6 tại Ủy ban Đối ngoại Thượng viện.

- Phát biểu trong cuộc điều trần ngày 23/5, Ngoại trưởng Mỹ Hillary Clinton cho rằng việc Mỹ cho đến nay vẫn chưa tham gia UNCLOS đã làm suy yếu sự ủng hộ đối với các đồng minh trong cuộc tranh chấp ở Biển Đông đang bị đe dọa bởi tham vọng chủ quyền của Trung Quốc. Bà Hillary nhấn mạnh "vì không phải là thành viên của UNCLOS, chúng ta để cho Trung Quốc tung hoành về mặt pháp lý. Chúng ta đã tự đặt mình vào thế bị động. Chúng ta không phát huy được vai trò là chỗ dựa cho các bạn bè và các đồng minh trong khu vực. Đây là điều không cường quốc hàng hải nào của thế giới muốn lâm vào". Ngoại trưởng Hillary nói: "Chúng ta cần chấm dứt việc đứng ngoài lề và bắt đầu tận dụng những lợi ích to lớn mà UNCLOS mang lại cho Mỹ và cộng đồng doanh nghiệp". Bà cho rằng các công ty dầu khí của Mỹ trước đây chưa có đủ công nghệ để tận dụng những quy định của UNCLOS về thềm lục địa, nhưng nay các công ty này đã có khả năng và sẵn sàng khai thác các vùng này. Bà cũng cho rằng nếu tham gia UNCLOS, Mỹ sẽ nhận được sự công nhận của quốc tế về quyền chủ quyền, trong đó có việc sử dụng các thủ tục nêu trong Công ước, cho phép các công ty dầu lửa cơ sở pháp lý để thực hiện việc khai thác. Bà Hillary bác bỏ lập luận của những người chống UNCLOS, cho rằng UNCLOS được sự ủng hộ của tất cả các tổng thống của cả hai đảng, trong đó có Tổng thống đảng Cộng hòa George W. Bush, các doanh nghiệp Mỹ, ngành công nghiệp năng lượng và vận tải biển, cũng như các tổ chức về môi trường. Trong cuộc điều trần, lần đầu tiên Ngoại trưởng Mỹ công khai cho rằng đòi hỏi chủ quyền của Trung Quốc ở Biển Đông đã vượt quá những gì UNCLOS cho phép.

- Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Leon Panetta khẳng định, là một trong những quốc gia có đường bờ biển dài nhất thế giới và có thềm lục địa mở rộng rộng nhất thế giới, Mỹ sẽ được lợi nhiều nhất từ việc tham gia UNCLOS. Ông Panetta cho rằng việc này sẽ tạo cơ sở pháp lý cho Mỹ có các quyền tự do hàng hải và tiếp cận toàn cầu cho các tàu thuyền thương mại và quân sự, máy bay và các đường cáp quang dưới đáy biển, thay vì như hiện nay phải thực hiện quyền tự do hàng hải thông qua tập quán quốc tế. Khi tham gia UNCLOS, Mỹ vừa bảo vệ được lợi ích của mình, vừa chi phối được các cuộc thảo luận để tác động vào các thể chế liên quan tới luật biển. Tham gia UNCLOS, Mỹ có thể mở rộng nguồn tài nguyên và quyền tài phán kinh tế không chỉ trong phạm vi 200 hải lý ngoài khơi bờ biển Mỹ mà cả thềm lục địa được mở rộng ra ngoài phạm vi 200 hải lý. Tham gia UNCLOS, Mỹ cũng sẽ bảo vệ được quyền và lợi ích của mình ở vùng Bắc Cực, một khu vực ngày càng quan trọng về kinh tế và an ninh.

- Chủ tịch Hội đồng tham mưu trưởng liên quân, tướng 4 sao Martin Dempsey phát biểu trong cuộc điều trần ngày 23/5 cho rằng là thành viên thường trực duy nhất của Hội đồng Bảo an LHQ và là quốc gia Bắc Cực duy nhất chưa phải là thành viên UNCLOS, vì thế Mỹ bị hạn chế trong khả năng xây dựng các liên minh cho các nỗ lực an ninh quốc tế quan trọng. Tướng Dempsey đặc biệt nhấn mạnh sự cần thiết phải tham gia UNCLOS "trong bối cảnh chúng ta đã bắt đầu tái cân bằng những lợi ích an ninh của mình ở khu vực Thái Bình Dương, việc phê chuẩn công ước là rất quan trọng. Nếu không phê chuẩn công ước này trong thời gian tới, chúng ta có nguy cơ phải đối đầu với các nước vẫn luôn diễn giải tiền lệ luật pháp quốc tế theo hướng có lợi cho họ. UNCLOS sẽ tạo cơ hội để chúng ta nói mạnh về tự do trên biển và các quyền hàng hải.

- Thượng nghị sỹ John Kerry, người chủ trì cả hai phiên điều trần cho rằng việc phê chuẩn công ước UNCLOS là vấn đề cấp bách, nhưng Mỹ đã chần chừ quá lâu. Không phê chuẩn công ước, Mỹ sẽ mất nhiều lợi ích như dầu lửa và khí đốt, quyền đi lại trên biển và thâm nhập các nguồn tài nguyên như các mỏ đất hiếm. Với Trung Quốc, ông Kerry nói: "Trung Quốc và một số nước đang đưa ra những đòi hỏi phi pháp ở Biển Đông và các vùng biển khác. Tham gia Công ước sẽ giúp Mỹ ngay lập tức nâng cao uy tín, đồng thời đẩy lùi những đòi hỏi chủ quyền quá đáng và những lệnh cấm phi pháp đối với các chiến hạm và tàu chở hàng của Mỹ".

- Phó Chủ tịch Hội đồng tham mưu trưởng Liên quân, đô đốc James Winnefeld cho rằng tham gia UNCLOS sẽ góp phần củng cố vai trò lãnh đạo toàn cầu về hàng hải, tăng cường uy tín của Mỹ và cho phép Mỹ trong vị trí cường quốc hải quân có đầy đủ tầm ảnh hưởng đối với các tranh chấp biển. Theo Đô đốc Winnefeld, sẽ là sai lầm khi cho rằng công ước UNCLOS sẽ hạn chế hoạt động hải quân của Mỹ tại các khu vực đang hoạt động hiện nay, trái lại tham gia UNCLOS sẽ tạo cho Mỹ ở vào một vị thế mạnh hơn để ủng hộ các đồng minh và đối tác đang chịu sự hăm dọa trong các tranh chấp.

- Tư lệnh Hải quân Jonathan Greenert khẳng định Mỹ sẽ được hưởng lợi từ việc tham gia UNCLOS đối với hoạt động của Mỹ trên biển; tăng cường quyền chủ quyền cho các tàu Mỹ, nâng cao vị thế của Mỹ trong việc thúc đẩy áp dụng luật pháp và duy trì quyền tự do tiến hành các hoạt động quân sự trong các khu vực này. Việc Mỹ không tham gia UNCLOS có thể tạo cớ cho các quốc gia khác ngăn cản quyền tự do hàng hải.

- Tư lệnh Thái Bình Dương Samuel Locklear cho rằng do khu vực châu Á-Thái Bình Dương tiếp tục trỗi dậy, ngày càng nhiều đòi hỏi chủ quyền trên biển chồng chéo, nhất là Biển Đông, do vậy tham gia UNCLOS, Mỹ sẽ khích lệ các bên giải quyết tranh chấp bằng hòa bình dựa trên luật pháp. Công ước UNCLOS cũng sẽ hỗ trợ pháp lý quan trọng cho các đối tác vận tải hàng không dân sự của Bộ Quốc phòng Mỹ.

- Tư lệnh lực lượng bảo vệ bờ biển Robert Papp cho rằng tham gia UNCLOS sẽ đảm bảo các quy định thuận lợi trên cơ sở pháp lý mạnh mẽ nhất và vị thế tốt hơn cho Lực lượng bảo vệ bờ biển thực hiện các quyền và duy trì hoạt động. Tham gia công ước giúp tăng cường vị thế của Mỹ khi phản đối và ngăn cản các đòi hỏi chủ quyền trên biển quá đáng; tạo cho Mỹ ở vị thế thuận lợi đối với tương lai tại Bắc Cực.

Tuy nhiên, cũng có một số ý kiến phản đối tham gia UNCLOS. 

- Cựu Bộ trưởng Quốc phòng Donald Rumsfeld thừa nhận công ước UNCLOS mang lại một số lợi ích, trong đó có việc giải quyết những tranh chấp cụ thể dễ dàng hơn, tuy nhiên Hải quân Mỹ đã làm tốt chức năng này nên Mỹ không cần phải tham gia UNCLOS. 

- Chuyên gia Viện Heritage Steven Groves thì cho rằng tham gia UNCLOS không giúp gì cho việc phát triển hoặc đảm bảo vị thế chủ thể của các nguồn tài nguyên khí đốt tại các vùng thềm lục địa mở rộng và Mỹ sẽ phải mất một khoản thu lớn do phải nộp phí khai thác tại các khu vực chung của quốc tế.

Mỹ là nước tích cực tham gia đàm phán, soạn thảo Công ước UNCLOS 1982. Từ năm 1994 đến nay, Chính phủ Mỹ qua các Tổng thống Bill Clinton và George W. Bush đã nhiều lần đề nghị Thượng viện phê chuẩn nhưng đều thất bại do sự chống đối của một số thượng nghị sĩ bảo thủ của đảng Cộng hòa. Ngày 25/5, ngay sau cuộc điều trần đầu tiên đã có 27 Thượng nghị sĩ Mỹ đồng gửi thư tuyên bố chống việc tham gia UNCLOS, cho rằng UNCLOS 1982 phản ánh các quan điểm chính trị, kinh tế và tư tưởng không thống nhất với các giá trị và chủ quyền của Mỹ./.


"Knees knock together" nghĩa là gì?

Photo by Kyle Broad

"(One's) knees knock together" = hai đầu gối chạm nhau -> nghĩa là run rẩy một cách mất kiểm soát do lạnh, sợ hãi hoặc lo lắng.

Ví dụ
FOURTEEN floors up on the windswept roof of the St Giles London hotel it’s bitterly cold but that’s not why I’m shivering. The fear of dangling myself over the edge is what’s making my knees knock together.

It could be worse. In many countries, a government shutdown can mean something more ominous — a takeover. That’s what happened to King Belshazzar. Power changes hands often in the Bible, including the night “his knees knocked together.”

“This is scarier for me because I’m out of my comfort zone and don’t have a song or a microphone to lean on. People say that I’ve done shows before so I’m experienced, but Strictly is completely different. It’s well out of my control, which being in the dance off in week 10 proved. I’m so nervous before each dance, I have sweaty palms and my knees knock together.

Ka Tina

"From stem to stern" nghĩa là gì?

Photo by: Aw Creative on Unsplash

"From stem to stern" = từ mũi tàu đến đuôi tàu -> nghĩa là toàn bộ/hoàn toàn, từ đầu đến cuối.

Ví dụ
The damage to the Bonhomme Richard has been extensive (kéo dài) from stem to stern, engulfing (nhấn chìm) the well deck, the super structure and the living and working spaces up forward.

I have never seen a motive (động cơ) given for why the Californian, Daniel Rippy, posted his Facebook threats against Ohio State students, football players and the coach during the 2018 OSU-Michigan game. I have searched stories from stem to stern and cannot seem to find one that explains why this idiot did what he did.

The film stars Brad Pitt and Marion Cotillard as the leading lovebirds (đôi uyên ương), and was praised by critic Sam Adams as being “technically immaculate (tinh khiết) from stem to stern.”

Ngọc Lân

"Little and often fills the purse" nghĩa là gì?

"Little and often fills the purse" -> nghĩa là kiếm tiền một ít và thường xuyên thì sẽ đủ trang trải cho cuộc sống/tiền đầy ví (kiến tha lâu đầy tổ)

Ví dụ
The demand for the online food has come down drastically. We have to work for 15-20 hours a day to earn little money but little and often fills the purse.

Most people who used to earn little money every day from casual jobs to feed their families are going through hard times since they can no longer work as usual. They hope that little and often fills the purse.

He gave further details of how he is affected. “For each time I load my minibus, I have to part with N100, and now I lift only four passengers at a time instead of seven,” he said. “I feel like going back home to rest because what I get now is not worth the stress I go through. I am just doing this to earn small money to feed my family and I think little and often fills the purse.”

Ka Tina

"Have a nasty spill" nghĩa là gì?

Photo by Annie Spratt

"Have a nasty spill" có spill là sự ngã lộn cổ -> cụm từ này nghĩa là bị ngã một cái đau.

Ví dụ
Ideally we'd dodge this bullet, but if you do have a nasty spill during this period you'll get a replacement, free of charge.

You folks need to take it easy, Nassau doesn't have any and yet they have a nasty spill as we speak, BPL. That spill was caused by a major hurricane lest we forget. BPL.. well ...

For us, the Galaxy S7 is the better-looking of the two, with a camera that performs in an arguably more-important area (low light conditions). Its battery, although non-removable, does last longer, and you'll appreciate its water-resistant powers if you ever have a nasty spill.

Ka Tina

"Chip off the old block" nghĩa là gì?

Photo by: CDC on Unsplash

"Chip off the old block" = đẽo từ cùng một khối gỗ -> nghĩa là người có tính cách/nhân cách/nhân phẩm giống với cha mẹ; 'con giống cha như tạc'.

Ví dụ
You could say she’s a chip off the old block (ah, but which one?). Claudia Conway, 15, progeny of conservative royalty Kellyanne and George, has been on a social media rampage, outing herself as an unrepentant (ngoan cố) liberal and supporter of Black Lives Matter.

“Ross is a chip off the old block, he’s got the physicality (thể chất), traits (đặc điểm) and attributes of ‘Muzzy’ (Paul Moriarty),” said Davies. “When you go to league you have to be able to stand up to it physically because you will be targeted and have to learn a new game quickly.

“Josh is a chip off the old block,” Holecek said. “He’s an undersized (còi cọc) kid for the Big Ten [6-foot-2, 265 pounds]. But just like his dad, he’s going to improve himself and he’s going to be a heck of a player.

Ngọc Lân

Lý lịch Hiệu trưởng thứ 6 trường Đại học Hitotsubashi

shared from fb Đông Kiên,
As time goes by, fundamentals apply...

Một thoáng nhớ Shigeto Tsuru, Kondratiev (có lẽ cả Schumpeter) và viễn kiến về những đợt thủy triều của chủ nghĩa tư bản khi cụ Giang Le nhắc tới Kondratiev.


Đó là tháng 1 lạnh giá năm 1931 khi Schumpeter tới thăm Đại học Hitotsubashi. Trận động đất Kanto tháng 9/1923 đã phá huỷ toàn bộ cơ sở của đại học này ở quận trung tâm Chiyoda, Tokyo trừ thư viện với 300.000 đầu sách quý. Nơi Schumpeter ghé thăm là cơ sở vừa xây xong tại Kunitachi, chưa kịp lắp hệ thống sưởi. Trước sự e ngại quá đỗi Nhật Bản của các giáo sư Hitotsubashi, Schumpeter có bài phát biểu sâu sắc, rằng Đại học là một định chế chứ không phải các toà nhà, các nghiên cứu đỉnh cao hay giáo dục tinh hoa có thể được tiến hành dưới những điều kiện khắc nghiệt nhất, như Đại học Bologna đã từng, dưới thời Trung Cổ.

Vào lúc ấy, Shigeto Tsuru sắp 18 tuổi, đang ngồi tù từ đầu tháng 12/1930 vì là lãnh đạo của tổ chức Marxist Liên đoàn Phản đế trong trường phổ thông cậu theo học. Được thả mùa xuân năm 1931 vì còn vị thành niên, Tsuru muốn sang Đức học tiếp nhưng rồi lại sang Hoa Kỳ học vì đây là lựa chọn duy nhất mà cha cậu đồng ý chu cấp. Một năm sau, năm 1932, Tsuru sẽ viết bài báo học thuật đầu tiên trong đời - "The Meaning of Meaning" - để tiến bước vào Harvard College tháng 9/1933, rồi vào chương trình PhD Kinh tế tại Harvard mùa thu năm 1935 dưới bóng cờ Marxism. Không phải ở Hitotsubashi mà ở Harvard, Tsuru gặp Schumpeter lần đầu tiên.

Năm 1936, bất kể sự tràn đến đầy kích thích của tư tưởng Keynesian, Tsuru tích cực hoạt động trong nhóm Boston để cùng với nhóm Đại học New York thành lập nguyệt san tạp chí Science and Society đến nay là tạp chí liên tục và lâu đời nhất về kinh tế học Marxian với impact factor khiêm tốn khoảng 0.9.

Rõ ràng Paul Samuelson đã quá nhiệt thành khi dùng Tsuru để minh hoạ cho ý tưởng "Harvard làm nên sinh viên chúng tôi nhưng chúng tôi cũng làm nên Harvard", bởi vì Samuelson không chỉ ghét Harvard (nên mới xây dựng khoa kinh tế bên MIT) mà còn mang ơn Tsuru: Tsuru giới thiệu cho Samuelson người vợ tương lai Marion Crawford.

Thời gian này, Tsuru gặp gỡ ở Đại học Harvard một người Canada từng sinh ra và sống ở Nagoya đến năm 15 tuổi, Egerton Herbert Norman - người sau này sẽ là một nhà ngoại giao và sử gia chuyên về nước Nhật hiện đại nhiều tranh cãi. Trong lời nói đầu của cuốn sách kinh điển "Japan's Emergence as a Modern State", Norman gửi lời cám ơn "ông S[higeto] Tsuru của Đại học Harvard. Những phê bình sâu sắc của ông là sự hỗ trợ hết sức quý báu, đặc biệt liên quan tới lịch sử kinh tế Nhật Bản". Trong lần tái bán rầm rộ năm 2001, khi vấn đề Norman đã được làm sáng rõ, cuốn sách này được tái bản với một bài tiểu luận 4 trang của Tsuru là "Kinh tế học của cuộc cải cách Meiji". (Trước đó, Norman tự kết liễu đời mình bằng cách nhảy lầu vào tháng 4/1957 khi đang là Đại sứ Canada tại Ai Cập trước những cáo buộc từ nhiều phía rằng ông là cộng sản và hoạt động tình báo cho Liên Xô. Đến năm 1990 vấn đề của ông được xác minh rõ ràng: ông không phải là thành viên Đảng cộng sản Canada mặc dù chia sẻ ý thức hệ Marxist và đã có nhiều hoạt động cánh tả theo xu hướng này suốt những năm tháng ở Cambridge)

Luận án "Các lý thuyết về chu kỳ kinh doanh và áp dụng cho Nhật Bản" của Tsuru được bảo vệ thành công năm 1940. Khi ấy bằng PhD ở Mỹ được xem là không đủ tốt để kiếm một vị trí giảng dạy ở các đại học Nhật Bản nên làm xong PhD, Tsuru ở lại Harvard trợ giảng một thời gian, cùng Sweezy phụ trách seminar Marxian Economics, giúp Leontief phần khu vực chính phủ trong phân tích cân đối liên ngành. Năm 1942 Sweezy xuất bản cuốn sách kinh điển "The Theory of Capitalist Development" có một phụ lục "về cơ chế tái sản xuất" do Tsuru viết, sẽ được Paul Samuelson ca ngợi là "giữ một vị trí vĩnh viễn trong học thuyết kinh tế". Trong "History of Economic Analysis" sau này, khi thảo luận về mối quan hệ giữa Quesney và Marx, Schumpeter viết đại ý rằng: Bạn đọc sẽ thấy tất cả những gì mình quan tâm trong công trình của Tsuru in trong sách của Sweezy. Cũng khoảng thời gian này Tsuru viết bài báo "Chu kỳ kinh doanh và chủ nghĩa tư bản: Schumpeter vs Marx" nhưng mãi năm 1956 mới được công bố.

Tháng 12/1941, chiến tranh Thái Bình Dương bùng nổ giữa Nhật Bản - Hoa Kỳ. Tsuru bỗng trở thành kẻ thù của nước Mỹ, và phải hồi hương về Nhật Bản vào tháng 8/1942. Tại một điểm trung chuyển tại Lourenço Marques (Mozambique) trên đường trở về Nhật, tình cờ Tsuru gặp Herbert Norman lúc này đang trong phái bộ ngoại giao Canada, Tsuru liền tranh thủ trò chuyện và cho Norman biết nơi ông để chỗ sách vở và tài liệu liên quan tới lịch sử kinh tế Nhật Bản nửa sau thế kỷ 19 ở Cambridge, vì Norman là chuyên gia trong lĩnh vực này, trong khi Tsuru đã không có cánh nào chuyển đống tài liệu đó về. Điều này sẽ trở thành "vấn đề Norman" khiến Tsuru phải ra điều trần trước Tiểu ban Thượng viện sau này.

Vì một sự tình cờ mà lý lịch học PhD Harvard của anh lính Hải quân Nhật Bản được gọi nhập ngũ tháng 6/1944 Tsuru được phát hiện, và Tsuru được triệu hồi khỏi quân đội, chuyển sang Văn phòng đối ngoại. Mùa xuân năm 1945 khi Tokyo đang bị máy bay không kích thì Tsuru đi công tác tại Moscow. Sau thế chiến 2, Tsuru tham gia chính phủ, từ năm 1947 ở trong Uỷ ban Ổn định hoá kinh tế với hàm thứ trưởng và nổi tiếng toàn quốc với cuốn Sách trắng về tình hình kinh tế Nhật Bản. Năm 1948, sau khi nội các Tetsu Katayama của Đảng XHCN sụp đổ, Tsuru từ chức Chủ tịch Uỷ ban Ổn định hoá kinh tế trong chính phủ, về Đại học Hitotsubashi, lúc đó có tên gọi là Đại học Thương mại Tokyo, để sáng lập và là viện trưởng đầu tiên của Viện nghiên cứu kinh tế, đến nay vẫn là viện nghiên cứu danh tiếng bậc nhất Nhật Bản, rồi trở thành Hiệu trưởng thứ sáu của Đại học Hitotsubashi danh tiếng.

Vì vấn đề Norman, visa vào Mỹ để tham gia Chương trình trao đổi học thuật Hoa Kỳ - Nhật Bản bị đình trệ từ năm 1952 đến tận năm 1956. Năm 1954, khi Tsuru được bổ nhiệm vào vị trí chuyên gia kinh tế của tổ chức ECAFE (Ủy ban kinh tế của Liên hợp quốc ở châu Á và Viễn đông, sau này đổi tên thành UNESCAP - Ủy ban kinh tế xã hội của Liên hợp quốc khu vực châu Á – Thái Bình Dương), việc này cũng gặp khó khăn do tên ông nằm trong danh sách đen của chính phủ Hoa Kỳ. Tổng thư ký của ECAFE đã tủm tỉm nói với Tổng thư ký Liên Hợp Quốc Dag Hammarskjöld lúc đó rằng: "Tsuru rất có thể trở thành Bộ trưởng Bộ Tài chính Nhật Bản một ngày nào đó trong tương lai, và tên ông sẽ được ghi vào lịch sử như một người không cho phép bổ nhiệm Tsuru vào làm việc tại Liên hợp quốc mà không có bất cứ lý do gì". Cuối cùng Tsuru đã được bổ nhiệm vào ECAFE, cùng năm nhà kinh tế Ba Lan Michal Kalecki, hòn đá tảng tạo dựng nên kinh tế học Tân Marxist và kinh tế học hậu Keynes, rời bỏ Liên hợp quốc.

Tsuru có một đời học thuật và cá nhân bận rộn đến mức phải từ chối vị trí Bộ trưởng Bộ Giáo dục trong nội các Takeo Miki cũng như từ chối vị trí ứng viên Thị trưởng Tokyo đại diện cho Đảng Xã hội chủ nghĩa (với lý do còn quá nhiều điều muốn theo đuổi trong lĩnh vực học thuật thay vì chính trị, nhưng thật ra là vì vợ dọa sẽ ly dị nếu ông ra tranh cử). Tsuru rời chức hiệu trưởng Đại học Hitotsubashi và nghỉ hưu năm 1975, ở tuổi 63. Tsuru làm cố vấn biên tập cho báo Asahi trong vòng 10 năm sau khi nghỉ hưu, trước khi chuyển qua Meiji Gakuin xây dựng ngành nghiên cứu quốc tế, giảng dạy các môn học "Con người và Hòa bình", "Con người và Xã hội"...

Kết thúc bài tự truyện của đời mình in trong "Economic Theory and Capitalist Society", Tsuru dẫn lại bài giảng năm 1964 về câu chuyện 3 anh em Cườn quyền, Phú quyền và Tử tế. Vào năm 1964 ông nói rằng: Ngày này chúng ta vẫn đang trong giai đoạn của kẻ Cường quyền và Phú quyền. Nhưng rồi thuộc tính tạo nên danh tiếng quốc gia sẽ phải thay đổi. Nhật bản không phải, không thể và không nền là một "quyền lực" dựa trên cơ sở Cường quyền. Nhật Bản chưa phải, mặc dù rồi sẽ, trở thành một "quyền lực" dựa trên cơ sở Phú quyền. Nhưng tôi mong muốn được nhìn thấy Nhật Bản trở thành một trong những "quyền lực" dựa trên tiêu chí sự Tử tế. Thời đại của Sự tử tế rồi sẽ đến với thế giới này. Nếu cứ lấy Cường quyền và Phú quyền là tiêu chí khuyến khích, tôi ngờ rằng thế giới này không phải là một nơi phù hợp cho nhân loại chung sống... Thời đại của sự Tử tế chắc chắn sẽ đến bởi vì đó là con đường duy nhất mà Nhật Bản có thể tồn tại.


Nhà trí thức kiệt xuất người Nga Nikolai Kondratiev có lẽ bằng tuổi Nguyễn Ái Quốc. Ngày 5/10/1917 khi Nguyễn Ái Quốc rời Anh sang Pháp thì ở Nga Kondratiev được đề nghị giữ chức Bộ trưởng Bộ Cung ứng trong chính phủ cuối cùng sau Cuộc Cách mạng tháng 2, khi 25 tuổi. Kondratiev chỉ ở vị trí này vài ngày, cho đến khi nổ ra cuộc cách mạng tháng 10 Nga. Sau Cách mạng tháng 10, Kondratiev chuyên tâm vào học thuật, xây dựng viện nghiên cứu thu hút được nhiều anh tài, một trong số đó là nhà toán - thống kê học Eugen Slutsky mà đến nay Slutsky theorem vẫn là một trong những định đề đẹp nhất của kinh tế vi mô.

Trọng tâm của Kondratiev là kinh tế nông nghiệp. Ngay từ năm 1918 Kondratiev đã có những bài phê bình chính sách nông nghiệp của Đảng cầm quyền Bolsevik. Những phê bình ấy thu hút sự chú ý của Lênin, lúc này đang loay hoay với Chính sách kinh tế mới. Những năm 1922-1925 có lẽ là những năm huy hoàng nhất của Kondratiev khi người trí thức được chính quyền lắng nghe và trọng dụng. Kondratiev bắt tay vào hoàn thiện chính sách NEP và là một trong số các kiến trúc sư ban đầu của Kế hoạch 5 năm lần thứ nhất. Trong khoảng này ông cũng công bố hàng loạt công trình kiệt xuất bằng tiếng Nga (mãi đến cuối thế kỷ 20 mới được dịch ra tiếng Đức và rồi còn muộn hơn, khi Liên Xô đã sụp đổ, mới được dịch ra tiếng Anh. Ông đã được tái khám phá bởi cộng động kinh tế học nói tiếng Anh). Không rõ những năm 1923 - 1924 Kondratiev và Nguyễn Ái Quốc có gặp nhau ở Moscow hay không?

Đầu năm 1924, Lênin qua đời, Đại hội V QTCS hoãn đến giữa năm. Cuối năm ấy, Nguyễn Ái Quốc rời Moscow đi Quảng Châu xây dựng cơ sở cho con Đường Kách mệnh. Cũng thời gian ấy, Kondratiev rời Liên Xô đi thăm các trường đại học phương Tây đến tận năm 1929. Ở Hoa Kỳ, ông dành nhiều thời gian ở Đại học Minnesota, một trường cực mạnh về kinh tế nông nghiệp mà các cụ Linh Hoang Vu, Khoa Vu theo học. Những trích dẫn sau này cho thấy dường như các hoạt động của Kondratiev ở Đại học Minnesota đã bị một giáo sư ở đây báo cáo về chính quyền Stalin, và bị xem là nguy hiểm.

Sau khi từ Quảng Châu trở về Liên Xô vào giữa năm 1927, Nguyễn Ái Quốc từ chối yêu cầu trở lại Thượng Hải mà dành phần lớn thời gian từ cuối năm 1927 đến giữa năm 1928 ở các nước châu Âu, chủ yếu là Đức mà không được giao việc gì. Đến cuối năm 1928, từ Đức, Nguyễn Ái Quốc được QTCS đồng ý trở về Đông Dương theo ngả Xiêm (Thái Lan).

Năm 1929, một phần có lẽ để tránh cuộc đấu tranh ở Moscow, Nguyễn Ái Quốc tập trung vào hoạt động Việt Kiều ở Thái Lan rồi tháng 12/1929 sang Hong Kong thống nhất các tổ chức Cộng sản Việt Nam. Tháng 10/1929, toà án Nam triều ở Đông Dương kết án Nguyễn Ái Quốc tử hình khiếm diện.

Lúc này, Kondratiev trở về Liên Xô và bị câu lưu, kết án, rồi vào tù từ năm 1930. Tháng 6/1931 Nguyễn Ái Quốc cũng bị bắt ở Hong Kong, bị nhốt ở nhà tù Victoria đến cuối năm 1932 trong thời gian đối mặt với Vụ án Tống Văn Sơ ở Hong Kong. Đến cuối năm 1933 Nguyễn Ái Quốc thoát nạn, dù trước đó báo chí cộng sản toàn thế giới cũng như mật thám Pháp loan tin Quốc đã chết trong tù vì bệnh lao.

Năm 1931 Hiệp hội Kinh tế lượng thế giới được thành lập, Kondratiev và Slutsky là hai người Nga được đề cử trơr thành thành viên sáng lập. Slutsky nhanh chóng từ chối lấy lý do mình là nhà toán học, dù ai cũng biết cậu ngại bị xem là làm chính trị ngoại quốc. Kondratiev có tên trong danh sách dù thực tế đang ở trong tù.

Năm 1938 Nguyễn Ái Quốc viết thư cho QTCS trình bày về tình trạng "ngừng hoạt động" của mình và xin trở lại hoạt động. Lúc ấy, Kondratiev viết cho vợ cho biết đã hoàn thành bộ sách 5 tập trong tù, muốn xuất bản. Một thời gian rất ngắn sau đó, Nguyễn Ái Quốc rời Moscow đi Trung Hoa tìm đường về nước, còn Kondratiev bị đem ra toà xử lần 2, bị kết án tù nhưng rồi bị đem đi xử bắn.

Schumpeter là người sẽ gọi Những làn sóng dài của Kondratiev là Làn sóng Kondratiev. Cả hai người trăn trở quan sát động lực sống của chủ nghĩa tư bản. Tự thân nó, chủ nghĩa tư bản sẽ vật lộn với những đợt sóng 50 năm ấy như thế nào? Và có khi nào nó sẽ sụp đổ, như phù thuỷ không trị được âm binh mà nó triệu lên?

Nguyễn Ái Quốc sẽ không lý luận nhiều về chủ nghĩa tư bản. Lãnh đạo nhân dân giành được độc lập, tổ chức chính quyền và nỗ lực thống nhất đất nước qua hai cuộc chiến tranh, có khi nào Nguyễn Ái Quốc thấy những Kondratiev quanh mình?

This day and age we're living in
Gives cause for apprehension
With speed and new invention
And things like fourth dimension.
Yet we get a trifle weary
With Mr. Einstein's theory.
So we must get down to earth at times
Relax relieve the tension

And no matter what the progress
Or what may yet be proved
The simple facts of life are such
They cannot be removed.

You must remember this
A kiss is just a kiss, a sigh is just a sigh.
The fundamental things apply
As time goes by.

And when two lovers woo
They still say, "I love you."
On that you can rely
No matter what the future brings
As time goes by.

Moonlight and love songs
Never out of date.
Hearts full of passion
Jealousy and hate.
Woman needs man
And man must have his mate
That no one can deny.

It's still the same old story
A fight for love and glory
A case of do or die.
The world will always welcome lovers
As time goes by.
Oh yes, the world will always welcome lovers
As time goes by.

Bài trước: Ám ảnh Cardwell

Popular Now