Journey in Life: picture
Showing posts with label picture. Show all posts
Showing posts with label picture. Show all posts

Tuesday, June 16, 2020

Một khái niệm phức tạp

đó là chủ nghĩa dân tộc...
Những người Ả Rập theo chủ nghĩa dân tộc cùng nhau nổi dậy càn quét dân Do Thái ở Jerusalem.

...
Việt Nam
Tại Việt Nam, một thời, từ thập niên 1930 cụm từ "chủ nghĩa quốc gia" hay được dùng. Trong thời Pháp thuộc, một số nhóm theo chủ nghĩa này ủng hộ chế độ bảo hộ của Pháp tại Đông Dương, ủng hộ chủ nghĩa quốc gia ở Pháp (chỉ các nhóm chính trị cánh hữu hay cực hữu ở Pháp). Có nhóm năm 1939 khi cánh hữu thắng cử ở Pháp, đã kêu gọi "từ giã hết chủ nghĩa xã hội, quốc tế, cộng sản xét ra không có lợi gì cho tiền đồ Tổ quốc đi, để quay đầu về phụng sự chủ nghĩa quốc gia", họ cho là các lý tưởng kia "không lấy thực nghiệm ra mà suy xét, chỉ chạy theo lý tưởng xuông" và xem một số nước "đem ra thực hành đều thất bại cả", họ kêu gọi "trông cậy vào sự chỉ đạo của nước Pháp bảo hộ,...yêu cầu nước Pháp gây dựng cho nước ta một quốc gia, có chính phủ chịu trách nhiệm các việc nội trị trước một dân Viện có quyền lập pháp". Tức đòi quyền tự trị chứ không phải độc lập.

Họ bác bỏ quan điểm của "bọn thanh niên... cứ nhứt định theo đòi văn minh Âu -Mỹ mà thôi", và kêu gọi "khôi phục quốc quyền, chấn hưng quốc thể", bác bỏ "tư tưởng và óc đảng phái đã làm cho quốc dân Việt Nam tam phân ngũ liệt", và "đòi tự trị", "quân chủ lập hiến". Họ bác bỏ "thuyết xã hội, thuyết quốc tế cùng đảng viên tả phái đi cổ động tự do", cho đó là "trái với tinh thần "trung quân ái quốc" của dân chúng, trái với luân lý Phật đà, Khổng Tử, khác với chủ nghĩa quốc gia cái rễ từ đời Trưng Nữ vương đuổi Tô Định, Triệu Ấu đuổi quân Ngô", kêu gọi "chỉ có ai là thức thời, có lòng yêu nước trung vua vốn sẵn, chỉ dựa vào cái chủ nghĩa "Pháp Nam hợp tác", "Pháp Việt đề huề", học đòi người quý quốc, làm cho nước được mạnh, dân được giàu lên đã".

Theo báo Tràng An những người này chủ trương "Nếu chúng ta mong có ngày kia, nước Pháp sẽ theo hòa ước 6 juin 1884, thi hành triệt để giao giả về quốc quyền cho chúng ta tự trị lấy việc nước nhà ta, thì trước hết chúng ta cũng phải bắt chước người Pháp đồng tâm hiệp lực lại, trên dưới một lòng, quân dân một dạ, cử quốc hiệp nhất, khiến cho nước Pháp kính nể, nước Pháp tin cẩn mới được". Một số chính trị gia theo chiều hướng này tiêu biểu như Bùi Quang Chiêu, Phạm Quỳnh...nhưng đường lối cụ thể không giống nhau. Họ chống lại Mặt trận Bình dân (cánh tả) ở Pháp. Phạm Quỳnh, Ngô Đình Khôi... tiêu biểu cho khuynh hướng bảo hộ Pháp, quân chủ kèm dân quyền, sau có hướng thân Nhật, là nhóm "quốc gia" nhất, Bùi Quang Chiêu có hướng tự do, và lập hiến kiểu dân chủ tư sản, sau ngã sang xu hướng xã hội cấp tiến, pha trộn chủ nghĩa tự do và xã hội, gần đường lối Gandhi nhưng ủng hộ bảo hộ Pháp, một thời gian ngắn liên kết với nhóm ủng hộ thợ thuyền cộng sản và xã hội. Hồ Văn Ngà thì dựa vào Nhật ủng hộ độc lập. Ngoài ra còn có "quốc gia xã hội" (tắt là quốc xã) như nhóm Đại Việt của Trần Trọng Kim,...Pháp thời gian đó cũng có Đảng Quốc gia Xã hội Pháp, có chi nhánh tại Đông Dương.

Trên báo Phụ nữ tân văn đã bình phẩm cho "quốc gia xã hội" chỉ là một thứ "cãi xà lách" vì "quốc gia" và "xã hội" là hai chữ nghĩa khác nhau, chủ nghĩa quốc gia là chủ nghĩa của những người chỉ lấy tiếng nước mà hiệu triệu người, bảo người phải vì nước và vì kẻ thống trị của nước, mà chống nhau với nước khác. Còn chủ nghĩa xã hội là chủ nghĩa của những người bảo rằng: nước chỉ là nước của những người có tài sản, rốt cuộc có hai nước trong mỗi nước: nước của người có tài sản và nước của người vô sản. Quyền lợi tương phản cùng nhau...Và cho rằng thuyết quốc xã nó "có thể hợp với những bọn gọi là yêu nước để giữ quyền lợi quốc gia, tức là quyền lợi của hạng tư bản và binh lợi quyền của vô sản", một cái thuyết lộn xộn!

Ngay thời gian này, trên báo Ngày nay, Hoàng Đạo tức Nguyễn Tường Long cho "chủ nghĩa quốc gia, vì làm thiên lệch lòng ái quốc, vì quá tôn nước mình, hóa ra khinh rẻ nước người, và là cái mầm của sự chiến tranh giữa nước này với nước kia, cái mầm của sự lấn áp nước yếu của nước khỏe, cái mầm của chủ nghĩa đế quốc". Nhóm này ảnh hưởng của chủ nghĩa Tam Dân, chủ nghĩa tự do pha trộn xã hội, một thời ủng hộ Mặt trận Dân chủ chịu chi phối của giới bình dân công nông thợ thuyền, chống bảo hoàng.

Từ 1991-nay, chủ nghĩa dân tộc đã trỗi dậy mạnh mẽ và kéo theo các làn sóng tư tưởng khác tại chính trị Việt Nam như 1 thứ vũ khí văn hóa mềm hữu hiệu để sinh tồn và phát triển của đất nước và dân tộc Việt Nam chung ở cả tương lai.

Tuesday, April 14, 2020

Vương hậu Boudica

Boadicea Haranguing the Britons

Boudica (tiếng Wales gọi là Buddug) (d. AD 60 hoặc 61) là vương hậu bộ tộc người Briton Iceni thuộc người Celt đã lãnh đạo cuộc nổi dậy chống lại lực lượng chiếm đóng của đế chế La Mã.

Bởi John OpieEasy Art, Phạm vi công cộng, Liên kết

Monday, April 13, 2020

"Own up to" nghĩa là gì?

tây ban nha phải thừa nhận vết nhơ thực dân của mình*. photo courtesy wikipedia.

'Own up to' = 'admit or confess to having done something wrong or embarrassing'; nghĩa là thừa nhận điều gì sai lầm, đáng xấu hổ, xấu xa.

Ví dụ
Both China and the WHO must own up to their own actions -- and inactions -- with this deadly disease that helped to bring the world to a standstill (bế tắc; dừng lại, đứng lại).

Neither geography nor the statute of limitations should be an excuse for Spain not to own up to its past and atone (chuộc lỗi; dàn xếp, hòa giải) for its colonial sins (những tội ác thời thực dân). One possibility is for Spain to establish college-level scholarships at Spanish universities for CHamoru descendants (hậu duệ) as compensation (đền bù, bồi thường).

I appreciated the candor of the Pasqualati House, a museum in one of his main Vienna homes. It acknowledged that there had been debate about which rooms Beethoven had actually occupied — and owned up to its tainted past (vết nhơ quá khứ), noting that the Nazis had evicted (trục xuất, đẩy ra đường) the Jewish family that lived there to create the museum, and some were killed in Auschwitz.

This government has to own up to the reality that even the food card distribution system will not effectively meet the needs of those requiring help in the manner it is being undertaken. It is totally unethical for government to boast they spent millions on food relief when in reality they only gave 197 food cards to each member of parliament with a list of thousands of children in each constituency that require assistance, essentially excluding thousands.

Phạm Hạnh


* Mộ Colombo tại thánh đường Sevilla. Mộ có bốn bức tượng các vị vua tượng trưng cho các Vương quốc Castile, Leon, Aragon, và Navarre.

Saturday, April 11, 2020

Bác sĩ Edward Jenner tiêm vắc-xin đậu mùa cho con trai

1873 sculpture of Jenner vaccinating his own son against smallpox by Italian sculptor Giulio Monteverde, Galleria Nazionale d'Arte Moderna, Rome

By https://wellcomeimages.org/indexplus/obf_images/14/2d/c2fb0a8c38259ac53fac12e6eba2.jpgGallery: https://wellcomeimages.org/indexplus/image/V0028722.htmlWellcome Collection gallery (2018-03-29): https://wellcomecollection.org/works/y6cfssp7 CC-BY-4.0, CC BY 4.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=36592928

Bác sĩ Edward Jenner tiễn những người phản đối vắc-xin

1808 cartoon showing Jenner, Thomas Dimsdale and George Rose seeing off anti-vaccination opponents

By https://wellcomeimages.org/indexplus/obf_images/38/86/31c224325e0a0e8c19fa980420cc.jpgGallery: https://wellcomeimages.org/indexplus/image/V0011075.htmlWellcome Collection gallery (2018-03-30): https://wellcomecollection.org/works/rb9k8r59 CC-BY-4.0, CC BY 4.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=36460196

Bác sĩ Edward Jenner tiêm vắc-xin cho cậu bé James Phipps

Dr Jenner performing his first vaccination on James Phipps, a boy of age 8. 14 May 1796

By Ernest Board - [2] images.wellcome.ac.uk, Public Domain, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=8776638

Bài trước: Bác sĩ Edward Jenner

Bác sĩ Edward Jenner

bác sĩ Edward Jenner khuyên một người nông dân tiêm phòng vắc-xin cho gia đình,

Edward Jenner Advising a Farmer to Vaccinate His Family. Oil painting by an English painter, c. 1910

...Jenner sớm được chú ý bởi những người nổi tiếng, họ đã cho ông những lời khuyên về việc hành nghề y khoa đồng thời cũng là những người đã đề cử ông vào Hội Hoàng gia. Nhưng ông đã rời London để về miền quê bình dị hành nghề. Nhiều người khi hỏi về quyết định của ông thì ông đã trả lời: "Danh vọng là gì nhỉ? Đó là một thứ trang sức mạ vàng rất có thể gây hại cho con người"

Và ông đã trở lại quê hương năm 1773, chính tại quê hương, tên của ông đã trở thành bất tử, một bác sĩ nổi tiếng đã cứu hàng triệu con người khỏi bệnh đậu mùa.

By https://wellcomeimages.org/indexplus/obf_images/a6/24/5a9398275288c23f56b7f9b75087.jpgGallery: https://wellcomeimages.org/indexplus/image/V0018221.html, CC BY 4.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=36515866

Marseille trong Đại dịch năm 1720

Contemporary engraving of Marseille during the Great Plague in 1720

By Michel Serre - Transferred from fr.wikipedia to Commons., Public Domain, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=11604224

Bài trước: Câu chuyện Cimone và Efigenia

Câu chuyện Cimone và Efigenia

The story of Cimone and Efigenia (c. 1617), the First Story from the Fifth Day, work by Peter Paul Rubens, Frans Snyders and Jan Wildens

By Peter Paul Rubens - Kunsthistorisches Museum, Public Domain, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=5249481

Bữa tiệc trong rừng thông

The Banquet in the Pine Forest (1482/3) is the third painting in Sandro Botticelli's series The Story of Nastagio degli Onesti, which illustrates events from the Eighth Story of the Fifth Day.

By Sandro Botticelli - The Yorck Project (2002) 10.000 Meisterwerke der Malerei (DVD-ROM), distributed by DIRECTMEDIA Publishing GmbH. ISBN: 3936122202., Public Domain, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=148193

Câu chuyện từ Decameron


A Tale from the Decameron (1916) by John William Waterhouse.

By John William Waterhouse - Unknown source, Public Domain, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=1149585

Thần Chết Khải hoàn


Bức Le Triomphe de la Mort ("Thần Chết Khải hoàn", vẽ khoảng 1562) của họa sĩ Phục hưng Pieter Bruegel phản ánh những biến động và sợ hãi mang tính toàn xã hội theo sau bệnh dịch hạch tàn phá châu Âu Trung Cổ.

Bởi Pieter Bruegel il VecchioMuseo del Prado, Phạm vi công cộng, Liên kết

Người dân Tournai chôn cất nạn nhân của Cái chết đen


Người dân Tournai chôn cất nạn nhân của Cái chết đen.

The people of Tournai bury victims of the Black Death. ms. 13076 - 13077 fol. 24v.

Bởi Pierart dou Tielt (fl. 1340-1360) – http://balat.kikirpa.be/photo.php?path=X004175&objnr=20049662, Phạm vi công cộng, Liên kết

Bài trước: Tiệm bánh quế

Thursday, April 9, 2020

Tiệm bánh quế

Het wafelhuis - 4116 - Rijksmuseum Twenthe, Willem Joseph Laquy

tiệm bánh quế, tranh của Willem Joseph Laquy

Bài trước: Anthoni Roukens và gia đình

Anthoni Roukens và gia đình

Arent Anthoni Roukens and family, by Willem Joseph Laquy (1738-1798)

Anthoni Roukens và gia đình, tranh của Willem Joseph Laquy

Bài trước: Công chúa Wilhelmina gặp anh trai

Giáo dục nghệ thuật tại Rijksmuseum

Drieluik met allegorie op het kunstonderwijs Rijksmuseum

Bài trước: Công chúa Wilhelmina gặp anh trai

Công chúa Wilhelmina gặp anh trai

Ontmoeting van prinses Wilhelmina met haar broer koning Frederik III van Pruisen te Kleef, 1788, Willem Joseph Laquy, 1788 - 1798

Công chúa Wilhelmina gặp anh trai, vua Frederick III nước Phổ tại Kleve, 1788, tranh của Willem Joseph Laquy, 1788 - 1798.

Tuesday, April 7, 2020

Ivan Bạo chúa giết con trai

Iván el Terrible y su hijo, por Iliá Repin

By Ilya Repin - Own work, Public Domain, Link

Bài trước: Sự ăn năn của Ivan

Sự ăn năn của Ivan

Ivan IV Vasilyevich (Иван IV Васильевич; 25/8/1530 – 18/3/1584) là Đại công tước Moskva từ năm 1533 tới năm 1547. Ông là nhà cầm quyền đầu tiên của nước Nga chính thức xưng Sa hoàng (năm 1547). Trong thời gian cầm quyền kéo dài của mình ông đã chinh phục các hãn quốc Tartar và Xibia cũng như chuyển nước Nga trở thành một quốc gia đa sắc tộc và đa tôn giáo. Trong lịch sử Nga, vị Nga hoàng này đơn giản được gọi là Ivan Grozny (Иван Грозный), và được dịch sang tiếng Việt thành Ivan Bạo Chúa, Ivan Lôi Đế, Ivan Khủng Khiếp hay Ivan Hung Đế.

Ivan Hung đế được cho là một Nga hoàng có năng lực và tài trí, nhưng ông cũng bị cho là một bạo chúa đã giết hại nhiều người trong cơn thịnh nộ của mình, bao gồm cả Hoàng tử Ivan Ivanovich. Tuy nhiên trong văn học dân gian Nga, Ivan Hung đế không phải là bạo chúa mà là hiện thân của chính nghĩa, của người bảo vệ dân chúng khỏi bè lũ quý tộc quan lại thối nát. Người ta cho rằng Ivan Hung đế đã tranh thủ được lòng tin của dư luận để phục vụ cho cuộc tranh đấu với các quyền thần và với tầng lớp quý tộc Nga.

...Năm 1581, Ivan đã đánh cô con dâu đang mang thai của mình vì tội mặc quần áo khiếm nhã, có thể đây là nguyên nhân khiến cô bị sẩy thai. Con trai ông, cũng tên là Ivan, khi biết tin này đã lao vào một cuộc tranh cãi nảy lửa với cha, cuộc tranh cãi kết thúc khi Ivan dùng cây gậy nhọn đánh vào đầu con mình, gây ra cái chết của người con trai (tai nạn). Sự kiện này đã được thể hiện trong bức tranh nổi tiếng của Ilya Repin, Ivan Bạo chúa và con trai Ivan vào thứ Sáu, 16 tháng 11 năm 1581 nổi tiếng hơn với tên gọi Ivan Bạo chúa giết con trai.

...Dù nhiều người nghĩ rằng Ivan qua đời khi đang sắp xếp một bàn cờ, có lẽ đúng hơn là ông qua đời khi đang chơi cờ với Bogdan Belsky ngày 18 tháng 3 năm 1584. Khi hầm mộ của Nga hoàng Ivan được mở ra trong cuộc trùng tu hồi thập niên 1960, xác ông được xét nghiệm và phát hiện có chứa hàm lượng thuỷ ngân lớn, cho thấy rất có thể ông đã bị đầu độc.[7] Các nghi vấn hiện tại tập trung vào các cố vấn của ông là Belsky và Boris Godunov (người trở thành Nga hoàng năm 1598). Ba ngày trước đó, Ivan được cho là đã định cưỡng hiếp Irina, em Godunov và là vợ của Feodor. Những tiếng kêu của bà khiến Godunov và Belsky chú ý, sau đó Ivan thả Irina, nhưng Belsky và Godunov coi mình như đã bị lĩnh án tử hình. Truyền thống cho rằng họ đã đầu độc hoặc bóp cổ Ivan đến chết vì lo sợ cho tính mạng của mình. Thuỷ ngân được tìm thấy trong thi thể Ivan cũng có thể liên quan tới việc điều trị bệnh giang mai, bệnh được cho là Ivan đã từng mắc phải. Ngay khi Ivan qua đời, đất nước đã bị tàn phá rơi vào tay người con trai bất tài và còn nhỏ tuổi của ông là Fyodor I.

Sự ăn năn của Ivan: ông đã yêu cầu một cha bề trên tại Tu viện Pskovo-Pechorsky cho phép ông được vào tu tại đây.

Bởi Klavdy LebedevSelf-photographed, Phạm vi công cộng, Liên kết

Bài trước: Hoàng thân Metternich

Monday, March 30, 2020

Hoàng thân Metternich


Hoàng thân Klemens Wenzel von Metternich (tên đầy đủ tiếng Đức: Klemens Wenzel Nepomuk Lothar, Fürst von Metternich-Winneburg zu Beilstein; 15/5/1773-11/6/1859) là một chính trị gia xứ Rhineland và là một trong những nhà ngoại giao quan trọng nhất thế kỷ 19, đảm nhiệm vị trí Bộ trưởng Ngoại giao của Đế quốc Áo từ năm 1809 cho tới khi cuộc Cách mạng châu Âu năm 1848 buộc ông phải từ chức. 

Một trong những nhiệm vụ đầu tiên của ông là dàn xếp căng thẳng với nước Pháp bằng cách gả Nữ Đại công tước Áo Marie Louise cho Hoàng đế Napoléon, tuy nhiên sau đó dưới sự dẫn dắt của ông nước Áo dính líu quan trọng vào Chiến tranh Liên minh thứ sáu, lãnh đạo Đại hội Vienna quyết định sự phân chia quyền lực châu Âu hậu Napoleon. Tài tháo vát ngoại giao của Metternich đã giúp Áo, vốn không phải là một cường quốc quân sự hàng đầu, đóng vai trò trung tâm trong trật tự chính trị châu Âu những năm 1815-1848 thường được biết đến dưới tên "Hệ thống Metternich" mà đặc điểm chính là luận điểm cân bằng quyền lực giữa các liệt cường.

Metternich được phong tước Hoàng thân năm 1813 và đồng thời đảm nhiệm chức quan Chưởng ấn (tức Tể tướng) của Đế quốc Áo. Đối với việc nội trị, Metternich tỏ là một người bảo thủ, kiên quyết đàn áp các phong trào tự do và dân tộc chủ nghĩa trong nội bộ đế quốc.

Ông cũng là bá tước của Königswart và từ 1818 công tước của Portella.